“Yaşar Nabi Nayır, Yedi Meşaleciler hareketinin kurucularından olan Türk şair, yazar ve yayıncıdır. Şiirle başladığı edebiyat yaşamında zamanla öykü, roman, oyun ve deneme türlerine yönelmiştir. Türk edebiyatına en büyük katkısı, 1933'ten itibaren 48 yıl boyunca yayımladığı Varlık dergisi ve Varlık Yayınevi aracılığıyla birçok yeni yazar kazandırmasıdır. Şiirlerinde sembolizmin etkisi görülür.”
Yaşar Nabi Nayır Kimdir?
Şiirleri, edebî duruşu, fikirleri ve hayatından kesitler
Yaşar Nabi Nayır, 25 Aralık 1908'de Üsküp'te doğdu. Öğrenimine Üsküp Mahalle Mektebi'nde başladı; Balkan Savaşı nedeniyle annesiyle zaman zaman İstanbul'a gidip gelmeleri sonucu ilk öğrenimini bu iki kentte sürdürdü. Ailesi 1924'te kesin olarak İstanbul'a yerleşti. 1925-1927 yılları arasında yayımlanan Türk Kadın Yolu adlı derginin genç yazarları arasında yer aldı ve 1929'da Galatasaray Lisesi'nden mezun oldu.
Mezuniyetinin ardından bir süre Ziraat ve Merkez Bankalarında çalıştı. 1934-1940 yılları arasında Hâkimiyet-i Milliye'de çevirmen ve yazar olarak görev yaptı. Daha sonraki yıllarda Türk Dil Kurumunda (1940-1943) ve Milli Eğitim Bakanlığı Tercüme Bürosu'nda (1943-1946) çalıştı.
Yazın alanına şiirle giren Nayır'ın ilk şiirleri, lise öğretmeni Ahmet Halit Yaşaroğlu'nun özendirmesiyle onun çıkardığı Çocuk Dünyası dergisinde yayımlandı. Edebi nitelik kazanan şiirleri 1926'da Servet-i Fünûn'da yayımlandı. Yeni Kitap (1927-1928), Hayat (1928), Muhit (1932-1933), Çığır (1933) ve Ülkü (1933) gibi dergilerde yazdı. 1928'de altı arkadaşıyla (Cevdet Kudret, Ziya Osman Saba, Vasfi Mahir Kocatürk, Sabri Esat Siyavuşgil, Muammer Lütfi ve Kenan Hulusi Koray) birlikte Yedi Meşale adlı ortak şiir kitabını çıkardı; bu çalışma kısa süren Yedi Meşaleciler hareketini doğurdu. Zamanla şiirden tümüyle koptu; öykü, roman, oyun, deneme, eleştiri ve gezi notu gibi çeşitli türlerde eserler verdi. Panait Istrati ve Balzac'tan romanlar çevirdi.
15 Temmuz 1933'te Ankara'da Varlık dergisini yayımlamaya başladı. Dergiyi 1946'da İstanbul'a naklettikten sonra kendisini tümüyle yayıncılığa verdi ve Varlık Yayınevi'ni kurarak binden fazla kitap yayımladı. Ayrıca 1966-1969 arasında dünya edebiyatından örnekler veren Cep Dergisi'ni 29 sayı çıkardı. Uluslararası P.E.N Yazarlar Derneği'nin Türkiye Başkanlığını yaptı ve bu görevi ölümüne kadar sürdürdü. Türk kültür yaşamına katkılarından ötürü 1979'da Kültür Bakanlığı Büyük Ödülü'ne layık görüldü. Evli ve iki çocuk sahibi olan Nayır, 15 Mart 1981'de İstanbul'da hayatını kaybetti. Ölümünden sonra derginin yönetimini kızı çevirmen Filiz Nayır Deniztekin üstlendi; ölümünün birinci yıldönümünde Yaşar Nabi'ye Saygı adlı bir yapıt çıkarıldı. Her yıl 15 Temmuz'da 30 yaş altındaki şair ve yazarlara onun anısına şiir ve öykü dalında ödül verilmektedir.
Öne Çıkan Şiirleri
Bazı dizeler kalbe değil, doğrudan hafızaya yazılır.