“Yedi Meşaleciler hareketinin içinde yer alan Vasfi Mahir Kocatürk, halk şiirinin biçimsel özelliklerinden yararlanarak hece ölçüsüyle ulusal, epik ve lirik şiirler yazmıştır. Vatanseverlik ve kahramanlık duygularıyla kırsal kesim insanının günlük meselelerini işlediği şiirlerini Tunç Sesleri, Geçmiş Geceler, Bizim Türküler ve Ergenekon gibi kitaplarda toplamıştır. Manzum oyunlar da deneyen Kocatürk, daha çok edebiyat araştırmaları ve Türk Edebiyat Tarihi adlı kapsamlı eseriyle tanınmıştır.”
Vasfi Mahir Kocatürk Kimdir?
Şiirleri, edebî duruşu, fikirleri ve hayatından kesitler
Vasfi Mahir Kocatürk, 1907 yılında Gümüşhane'de dünyaya geldi. Babası Gümüşhane'nin yerlilerinden Arif Efendi idi ve memur olan babasını I. Dünya Savaşı sırasında kaybetti. Çocukluğu Gümüşhane'de geçen Kocatürk, ailesiyle birlikte İstanbul'a göç etti ve ilköğrenimini İstanbul Koca Mustafa Paşa Numune Mektebi'nde tamamladı. 1921 yılında Darüşşafaka'ya girerek lise öğrenimini bu okulda bitirdi. Yüksek öğrenimini Mülkiye'de gördü ve 1930 yılında mezun olarak öğretmenliğe başladı.
Öğretmenlik hayatı boyunca Ankara, Edirne, Kastamonu, Malatya ve Eskişehir liselerinde edebiyat öğretmenliği yaptı; Malatya ve Eskişehir liselerinde okul müdürlüğü görevlerinde bulundu. 1944'te İstanbul'a yerleşerek Haydarpaşa Lisesi'nde öğretmenlik ve Darüşşafaka'da okul müdürlüğü yaptı. 1948'de Millî Eğitim Bakanlığı'nda müfettiş oldu ve ertesi yıl İzmir'e tayin edildi. 1950 yılında Gümüşhane milletvekili olarak seçildi; 1954'te seçimi kaybedince siyaseti bıraktı ve Gazi Eğitim Enstitüsü'nde öğretmenlik yaptı.
Edebiyat yaşamı, 1926 yılından itibaren dergilerde yayımlanan şiirleriyle başladı. 1928 yılında Yedi Meşaleciler'e katıldı ve bazı şiirleri Yedi Meşale adlı ortak kitapta yayımlandı. Sonraki şiirlerini Tunç Sesleri (1935), Geçmiş Geceler (1936), Bizim Türküler (1937) ve Ergenekon (1941) adlı kitaplarda yayımladı. Son şiirlerini ve bütün kitaplarından seçtiği bazı şiirleri Hayat Şarkıları (1965) adlı kitapta topladı. 1915-1930 yılları arasındaki şiirlerinde daha çok vatanseverlik ve kahramanlık duygularını işledi; ikinci konu olarak kırsal kesim insanının günlük hayatta karşılaştığı meseleleri ele aldı. Şiirlerini genellikle hece ölçüsüyle yazdı.
Şiir kitaplarının yanı sıra liseler için edebiyat ders kitapları, dünya edebiyatını tanıtıcı kitaplar, çocuk yayınları ve bazı tercüme eserler yayımladı. Öğretmenlik mesleğini konu edinen Öğretmenin Ruhu ve padişahların hayatlarını, kahramanlıklarını anlatan Osmanlı Padişahları adlı kitapları; deneme yazıları, hikâyeleri ve makaleleri vardır. Son yıllarını tamamen edebiyat tarihi alanındaki çalışmalara ayırdı ve tüm Türk edebiyatı ürünlerini topluca ele alan Türk Edebiyat Tarihi adlı dev eseri yaratmaya girişti. Eser, edebiyat tarihini biyografi değil, edebi eser ve tahlile ayrılmış bir tür olarak değerlendirdi.
Son yıllarında üzerinde çalıştığı, tamamlayamadan öldüğü Türk Edebiyat Tarihi adlı kitabı 1964 yılında oğlu tarafından yayımlandı. Bu kitabın Dr. Utkan Kocatürk tarafından genişletilmiş şekli 1970 yılında Büyük Türk Edebiyatı Tarihi adıyla yayımlandı. 904 sayfalık eserin alt başlığı Başlangıçtan Bugüne Kadar Türk edebiyatının Tarihi, Tahlili ve Tenkidi idi. Bu dev kitap, Orta Asya Türk Edebiyatı'ndan günümüze kadar edebiyatımızın topluca ele alındığı bir eserdir. Vasfi Mahir Kocatürk, 17 Temmuz 1961 günü Ankara'da kalp krizi geçirerek hayatını yitirdi ve Cebeci Asri Mezarlığı'na defnedildi.
Öne Çıkan Şiirleri
Bazı dizeler hiçbir yere ait değildir; yalnızca sana.