“Vecihi Timuroğlu, 20. ve 21. yüzyıl Türk şiirinin önemli temsilcilerinden biri olarak şiir, deneme, inceleme ve derleme türlerinde eserler vermiştir. Şiirlerinde sevda, sürgün, ölüm ve toplumsal temaları işlemiş; aynı zamanda insan hakları, estetik ve edebiyat eleştirisi alanlarında teorik çalışmalar yapmıştır. 1977'de Cemal Süreya, Ragıp Gelencik ve Ahmet Say ile birlikte Türkiye Yazıları dergisini çıkararak edebiyat dünyasına katkıda bulunmuştur. Edebiyatçılar Derneği Onur Ödülü'ne layık görülmüş ve İnsan Hakları Sözlüğü gibi önemli başvuru eserleri kaleme almıştır.”
Vecihi Timuroğlu Kimdir?
Şiirleri, edebî duruşu, fikirleri ve hayatından kesitler
Sadık Vecihi Timuroğlu, 29 Ekim 1927'de Sivas'ın Kangal ilçesine bağlı Körpınar köyünde doğdu. Ailesi, Tunceli'nin Ovacık ilçesinden Munzuroğulları aşiretine mensuptu ve babası 1922'de Tunceli'den ayrılmıştı. İlkokulu Diyarbakır'ın Çermik ilçesinde okudu; ortaokula Ankara Gazi Lisesi'nde başladı ve liseyi Erzurum Lisesi'nde tamamladı. 1950'de Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Edebiyat Bölümü'nden mezun oldu.
Mezuniyetinin ardından Ankara'da lise öğretmenliği ve müdürlük görevlerinde bulundu. 1965-1971 yılları arasında Malatya Özel Fırat Koleji'nde okul müdürlüğü ve edebiyat öğretmenliği yaptı. Daha sonra bakan danışmanı olarak çalıştı ve Ankara Atatürk Lisesi müdürü iken emekliye ayrıldı.
Edebiyata ilk adımını 1942'de Varlık dergisinde yayımlanan bir şiirle attı; ilk denemesi ise 1948'de Yücel dergisinde çıktı. 1973'te Evrim dergisini yayımladı. 1977'de Cemal Süreya, Ragıp Gelencik ve Ahmet Say ile birlikte aylık Türkiye Yazıları dergisini çıkardı. Şiir, deneme, inceleme ve söyleşi türlerindeki yazıları Türkiye Yazıları, Adam Sanat, Dost, Sanat Rehberi, Türkçe, Yarın, Yeditepe, Yücel, Varlık ve Damar gibi dergilerde yayımlandı.
Şiir ve şiirin sorunları üzerine teorik çalışmalarıyla tanındı; bu alandaki katkılarından dolayı 1998'de Edebiyatçılar Derneği Onur Ödülü'nü aldı. İnsan Hakları Sözlüğü adlı eseriyle yabancı terimlere Türkçe karşılıklar üretmeyi, açıklamalar yapmayı ve uluslararası insan hakları kültürünün ulusal kültürde özümlenmesini amaçladı. Türkiye İnsan Hakları Kurumu Vakfı'nın (TİHAK) kurucu üyesi oldu.
Eserleri arasında düz yazı kitapları, derlemeler ve şiir kitapları bulunmaktadır. Düz yazı kitapları: Göz Göz Olmak (1976), Simavne Kadısı Oğlu Şeyh Bedrettin ve Vâridât (1982), Minnacık Kadın (1984), İnançları Uğruna Öldürülenler (1991), Yazınımızdan Portreler (1991), İslamın Akla Bakışı Üzerine Bir Deneme (1996) ve Estetik (2013). Derlemeleri arasında Ahmet Kutsi Tecer - Kişiliği, Sanat Anlayışı ve Tüm Şiirleri (1980), Atatürk Şiirleri Antolojisi (1981), Kurtuluş Savaşçısı Atatürk (1981), Atatürk ve Kuvay-i Milliye Şiirleri (1988), Cahit Külebi (Hırçın ve Lirik) - Yazınımızdan Portreler (1991), Ceyhun Atuf Kansu - Bütün Şiirleri (1991), Dersim Tarihi (1991) ve Dursun Akçam'ı Anmak (2004) yer alır. Şiir kitapları ise Bura Yemendir (1978), Tut Beni Sevda Çağırır (1980), Bir Sürgünün Ezgileri (1983), Kardaşım Oğul (1988), Merhaba Oğlum (1993), Bülbülleri Ne Yaptılar (1994), Siyah Bir Güldür Ölüm (1996) ve Büyü (1999) olarak sıralanabilir. Ayrıca İnsan Hakları Sözlüğü (2007) adlı sözlük çalışması vardır.
Vecihi Timuroğlu, 23 Ekim 2014'te Ankara'nın Kahramankazan ilçesinde 86 yaşında hayatını kaybetti. Hakkında Vecihi Timuroğlu Kitabı (2004) ve Promethe'nin Işığında Bir Ömür (2011) adlı kitaplar yazılmıştır.
Öne Çıkan Şiirleri
Bir dize, bazen yıllardır aradığın yerdir.