Berin Taşan portresi

Berin Taşan

Hukukçu, Şair, Yazar Merzifon, Amasya, Türkiye
9 Kasım 1928 17 Haziran 2018 (89)
Şiirleri
“Berin Taşan, 1940 kuşağının unutulmaz şairlerinden biri olarak, sade dili ve gerçekçi bakış açısıyla toplumsal sorunları, doğayı ve insanı şiirlerine taşımıştır. İlk şiiri 1946'da Varlık dergisinde yayımlanmış, sonraki yıllarda Yeditepe, Dost, Ataç gibi dergilerde görünmüştür. Şiirlerinde fotoğrafçı duyarlılığıyla toplumsal çalkantıları yansıtan Taşan, Cemal Süreya ve Nurullah Ataç gibi eleştirmenlerin beğenisini kazanmıştır. Ellerim Gözlerim Yüreğim, Yüzünün Bir Yanında, Önce ve Şahdamarından gibi kitaplarıyla Türk şiirinde kalıcı bir iz bırakmıştır.”
HAYATI VE EDEBÎ YOLCULUĞU

Berin Taşan Kimdir?

Şiirleri, edebî duruşu, fikirleri ve hayatından kesitler

Berin Taşan, 9 Kasım 1928'de Amasya'nın Merzifon ilçesinde dünyaya geldi. Tam adı Nizamettin Berin Taşan olan şairin annesi Lebibe Hanım, babası İçişleri Bakanlığı daire müdürü ve Merzifon Tarihi'nin yazarı Aziz Taşan'dır. Mutasavvıf şair Merzifonlu Şeyh Abdurrahim Rûmi'nin on altıncı kuşaktan, şair Eyüp Sabri'nin ise üçüncü kuşaktan torunudur. İlköğrenimini Merzifon'da tamamladı; öğrenim hayatını Niğde ve Samsun'da sürdürdü. 1947'de Samsun Lisesi'nden mezun olduktan sonra Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ne başladı ve 1951'de fakülteyi bitirdi.

Hukuk eğitiminin ardından savcı olarak mesleğe başlayan Taşan, 1953-1965 yılları arasında İzmir, Şiran ve Karaburun'da Cumhuriyet savcılığı yaptı. 1965-1985 yılları arasında ise Sinop, Karşıyaka ve İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı görevlerinde bulundu. 1985'te savcılıktan emekli olduktan sonra 1985-2000 yılları arasında İzmir'de serbest avukat olarak çalıştı. Edebiyatçılar Derneği, Türkiye Yazarlar Sendikası ve Dil Derneği üyeliklerinde bulundu. Evli ve iki çocuk babasıydı.

Şiirle genç yaşta ilgilenen Taşan'ın ilk şiiri "Bizden Sonra", 1946'da Varlık dergisinde yayımlandı. Daha sonraki şiir ve yazıları Yeditepe, Dost, Ataç, Seçilmiş Hikâyeler, İmece, Kaynak, Evrim, Soyut, Türk Dili, Kıyı, Yeni Ufuklar, Cumhuriyet ve Vatan gibi süreli yayınlarda yer aldı. İlk şiiri yayımlandığında on sekiz yaşındaydı ve eleştirmen Nurullah Ataç, onun şiirini "Öğütçülüğe kalkmadan sesini yükseltip boş sözlere düşmeden, yüreğimizi saran tatlı üzüncünden büyük nimetlerden biri olduğunu bilerek söylüyor" sözleriyle değerlendirdi. Mehmed Kemal, Taşan'ı 1948'de Merzifon'da tanıdığını ve o yıllarda şiirlerinin dergilerde göründüğünü belirtmiştir.

İlk şiir kitabı Ellerim Gözlerim Yüreğim 1960'ta yayımlandı. Bu kitabı Yüzünün Bir Yanında (1969), Önce (1986) ve Şahdamarından (2001) adlı şiir kitapları izledi. Şiirlerinde gerek tabiat gerekse memleket insanı karşısında realist bir tavır sergileyen Taşan'ın dizelerinde fotoğrafçı duyarlılığı sezilir; toplumsal çalkantıların, suskunluğun ve kirlenmişliğin âdeta fotoğrafını çeker. Cemal Süreya, onun şiirleri için "Berin şiirlerine her zaman bir yer vardır içimde. Taptazedirler. Hele bir ikisi vardır ki çağdaş şiirimizin yapıtaşları arasında yer alır" demiştir. Refik Durbaş ise şiirlerinin "bir inancın ve direnişin şiirleri" olduğunu belirtmiştir. Mehmed Kemal'e göre Taşan, yaşadığını yazmış, yazdığını yaşamış bir şairdir; sade dizelerle her şeyi söyler, oyunlara ve özentilere kaçmaz. Ceyhun Atuf Kansu'nun ifadesiyle şiirleri sesini Şiran'dan, Merzifon'dan, Sinop Kalesi'nden duyurur; bu ses gür, korkusuz ve erkekçedir. 1940 kuşağının unutulmaz bir şairi olarak anılır.

Şiirlerinin yanı sıra araştırma, tiyatro, biyografi ve hatıra türlerinde eserler veren Taşan'ın Cezaevinden Sonra-1250 Hükümlü Üzerinde Araştırma (1964), Ağır Cezalı 200 Karar (1966), İçerdeki Adam (1971, tiyatro), Merzifonlu Şeyh Abdurrahim Rûmî (1975, biyografi) ve Bir Tanığım Kalsın (2005, hatıra) adlı kitapları bulunmaktadır. Anılarını yazma amacını "Yazmam nam olsun diye değil, benden sonra gelenlere yalnız olmadıklarını kanıtlamak için, 'Bir Tanığım Kalsın' diye oldu" sözleriyle açıklamıştır. Mustafa Şerif Onaran, onun sorumluluk duyarak geçmişe baktığını ve anılarının tanıklık izlerini taşıdığını belirtmiştir.

Berin Taşan, 17 Haziran 2018'de hayata veda etti. Cenazesi İzmir'de defnedildi. Karşıyaka'da bir sokağa adı verildi.

ŞAİRİN KALEMİNDEN

Öne Çıkan Şiirleri

Tümünü oku (6)

Şiir, yalnızlığın kendine bulduğu en güzel dildir.

“Şiir, insanın kendine söylediği
en dürüst sözdür.”
Şiirhane · Sözün evi.

Şiirhaneden Mektup

Yeni şiirler, yeni keşif yolları ve iyi sözler için.

Sadece anlamlı şeyler, söz veriyoruz.