İnsan bazen bir dizede kendine rastlar.

ŞAİRİN DEFTERİ / TAM METİN

Biz Miyiz

Biz Miyiz Şiiri - Mahzuni Şerif

Size derim size bize gülenler!
Nefsin ateşine yanan biz miyiz?
Edepli erkânlı ikrar verenler
Cahilin sözüne kanan biz miyiz?

Arifler insanı sözüyle tartar
Gel dokunma her gönülde dost yatar
Engin ovalarda menekşe biter
Akışlara zehir sunan biz miyiz?

Gitmiyor içimden gam ile acı
Daha anlaşılmaz «Gurûhi Naci»
Gel doğrusun söyle ey Turna Bacı
İkrar verip geri dönen biz miyiz?

Biz mi kestik Hüseyin'in yolunu
Biz mi parçaladık Kasım kolunu
Biz mi koklamadık cennet gülünü
İblis'i laine kanan biz miyiz?

Mahzuni Şerifin bilmem ne zorun
Nerelerden aldın sen bu kârın
Varısa hatamız serimden vurun
Mazlumun hakkını alan biz miyiz?

Mahzuni Şerif

ŞİİRİN HARİTASI

Bu şiirin içinde ne var?

Metnin anlam, duygu, tema ve biçim katmanlarına kısa bir bakış.

Bir şiir, insanı hiç tanımadığı kendisiyle tanıştırabilir.

Şiir, kendilerini suçlayanlara karşı çıkarak masumiyetini savunan bir topluluğun sesidir. Anlatıcı, nefsine yenik düşen, ikrarını bozan veya zulme ortak olan kişilerin kendileri olmadığını sorgular. Hüseyin ve Kasım gibi dinî-tarihî figürlere yapılan göndermelerle, asıl suçluların başkaları olduğu ima edilir. Şiir, haksız suçlamalara karşı bir savunma ve doğruyu söyleme çağrısıyla sona erer.

Ana duygukırgınlık

Ana temaadalet

Duygusal yönolumsuz

Yoğunluk70/100

ANLAM

Ana düşünce

Kendilerine yöneltilen suçlamaları reddeden anlatıcı, asıl suçluların başkaları olduğunu savunur.

Temel çatışma

masumiyet iddiası ile suçlama arasındaki gerilim

ATMOSFER

Haksız suçlamalara karşı savunma ve sorgulama atmosferi.

gerginhüzünlü

DUYGULAR

Şiirin duygusal ağırlığı

kırgınlık75

öfke60

hüzün55

umutsuzluk30

KEŞİF PUANLARI

Duygu pusulası

Şiirin farklı duygusal eksenlerdeki yoğunluğu.

Kırgınlık75

Öfke60

Hüzün55

Manevî duygu40

Umutsuzluk30

Başkaldırı30

Çaresizlik25

Yalnızlık20

Sevgi20

Karanlık20

Kaygı15

Özlem10

Umut10

Heyecan10

TEMALAR

adalet inanç toplumsal eşitsizlik kimlik ahlak

TON

sitemkârsorgulayıcıöfkeli

ŞIIR TÜRÜ

lirikdidaktik

DIL ÖZELLIKLERI

sadekonuşma dilihalk şiiri söyleyişi

ANLATIM BIÇIMLERI

liriksorgulayıcısembolik

SÖZ SANATLARI

metaforkişileştirmekarşıtlık

Nazım birimidörtlük

Ölçühece11'li hece · 6+5

Şiir genelinde 11'li hece ölçüsü kullanılmıştır.

Kafiyeabab / cccb / dddb / eeeb / fffbDörtlüklerin son dizeleri 'biz miyiz?' redifiyle kafiyelenmiştir.

Ahenk

Hece ölçüsü, redif ve tekrarlarla sağlanan akıcı bir ritim.

ANLATICI

birinci çoğul kişi

Hitap: toplum

Anlatıcı, kendilerini suçlayanlara karşı bir topluluk adına konuşur.

DİLİN YOĞUNLUĞU

Anlam kapalılığı40/100

İmge yoğunluğu50/100

Alevi-Bektaşi kültürüne özgü kavramlar ve tarihî figürler etrafında şekillenen bir savunma.

ÖNE ÇIKAN İMGELER

nefsin ateşi
engin ovalarda menekşe
cennet gülü
İblis

KÜLTÜREL GÖNDERMELER

Hüseyin
Kasım
İblis
Turna Bacı
Gurûhi Naci

BU ŞİİRİ ARARKEN

haksız suçlamalara karşı savunma masumiyetini kanıtlama çabası toplumsal eleştiri ve sorgulama