Şiir, dünyanın gürültüsüne karşı küçük bir sessizliktir.

ŞAİRİN DEFTERİ / TAM METİN

Vergi Kaçıranlara

Vergi Kaçıranlara Şiiri - Mahzuni Şerif

Mısır satıyordun iki yıl evvel
Gardaş defineyi nereden buldun?
Baktım defterine vergi ne gezer
Gardaş defineyi nereden buldun?

Haber verse idin müzemiz vardı
Kumandan, kaymakam kazamız vardı
Yoksa muhtarımız azamız vardı
Gardaş defineyi nereden buldun?

Okuma görmedin kırk sene yattın
Bir ekmeğe kırk yıl taklalar attın
Eroin mi sattın, esrar mı sattın
Gardaş defineyi nereden buldun?

Seni de beni de gören Allah'tır
Alın teri bütün terlere şahtır
Devlet parasını çalmak günahtır
Gardaş defineyi nereden buldun?

Mahzuni Şerife inanmaz mısın
Ben yanarım daim sen yanmaz mısın
İnsanım demeye utanmaz mısın
Gardaş defineyi nereden buldun?

Mahzuni Şerif

ŞİİRİN HARİTASI

Bu şiirin içinde ne var?

Metnin anlam, duygu, tema ve biçim katmanlarına kısa bir bakış.

Bazı kelimeler insanı hiç gitmediği yerlere götürür.

Şiir, iki yıl önce Mısır satan bir kişiye seslenerek aniden zenginleşmesinin kaynağını sorgular. Anlatıcı, bu kişinin vergi kaydı olmadığını, eğitim görmediğini ve uzun süre yoksulluk çektiğini hatırlatarak defineyi nereden bulduğunu sorar. Sonunda devlet parasını çalmanın günah olduğunu vurgular ve Mahzuni Şerif'in kendisi olduğunu ima ederek insanlıktan utanç duyması gerektiğini söyler.

Ana duygukırgınlık

Ana tematoplumsal eşitsizlik

Duygusal yönolumsuz

Yoğunluk65/100

ANLAM

Ana düşünce

Haksız yollarla zenginleşen kişi, yoksulluk çeken insanların emeğini ve ahlaki değerleri hiçe saymaktadır.

Temel çatışma

Yoksulluk içinde yaşayan emekçi halk ile haksız kazanç elde eden kişi arasındaki ahlaki ve toplumsal çatışma.

ATMOSFER

Sorgulayıcı ve sitemkâr bir atmosferde, yoksulluk ve haksız kazanç arasındaki karşıtlık işlenir.

gerginhüzünlü

DUYGULAR

Şiirin duygusal ağırlığı

kırgınlık70

öfke60

suçluluk40

hüzün50

KEŞİF PUANLARI

Duygu pusulası

Şiirin farklı duygusal eksenlerdeki yoğunluğu.

Kırgınlık70

Öfke60

Hüzün50

Manevî duygu30

TEMALAR

toplumsal eşitsizlik yoksulluk adalet ahlak emek

TON

sitemkârsorgulayıcıöğretici

ŞIIR TÜRÜ

didaktiklirik

DIL ÖZELLIKLERI

sadekonuşma dilihalk şiiri söyleyişidoğrudan anlatım

ANLATIM BIÇIMLERI

sorgulayıcıliriköğütleyici

SÖZ SANATLARI

tekrarkarşıtlıkmetafor

Nazım birimidörtlük

Ölçühece11'li hece · 6+5

Şiir genelinde 11'li hece ölçüsü kullanılmıştır.

Kafiyeabab / cccb / dddb / eeeb / fffbDörtlüklerin ilk üç dizesi kendi arasında, dördüncü dize ise nakarat olarak tekrarlanır.

Ahenk

Hece ölçüsü, dörtlüklerdeki kafiye düzeni ve 'Gardaş defineyi nereden buldun?' nakaratıyla sağlanır.

ANLATICI

birinci tekil kişi

Hitap: gardaş

Anlatıcı, hitap ettiği kişiyle aynı toplumsal çevreden gelen bir birey olarak ona seslenir ve hesap sorar.

DİLİN YOĞUNLUĞU

Anlam kapalılığı20/100

İmge yoğunluğu30/100

Şiir, kırsal kesimde yaşanan yoksulluk ve ani zenginleşme üzerinden toplumsal adaletsizliği eleştirir.

ÖNE ÇIKAN İMGELER

Mısır satmak
define bulmak
alın teri
devlet parası

KÜLTÜREL GÖNDERMELER

Mahzuni Şerif
Allah
devlet parası

BU ŞİİRİ ARARKEN

haksız kazanç sorgulaması yoksulluk ve ani zenginleşme toplumsal adaletsizlik eleştirisi