“Şükran Kurdakul, 1927-2004 yılları arasında yaşamış, toplumcu gerçekçi şiirin önemli temsilcilerinden biridir. Şiirlerinde duyarlılığı ve söyleyiş ustalığını birleştirerek kitlelere seslenmeyi amaçlamış, aynı zamanda öykü, inceleme ve araştırma türlerinde de eserler vermiştir. 1943'te başlayan edebiyat serüveninde Tomurcuk ve Zevklerin ve Hülyaların Şiirleri gibi ilk kitaplarının ardından toplumcu-devrimci sanata yönelmiş, Giderayak, Nice Kaygılardan Sonra ve Acılar Dönemi gibi şiir kitaplarıyla tanınmıştır. Türk edebiyatında toplumcu gerçekçi çizginin ve serbest nazmın önemli bir ismi olarak anılmıştır.”
Şükran Kurdakul Kimdir?
Şiirleri, edebî duruşu, fikirleri ve hayatından kesitler
Şükran Kurdakul, 23 Mart 1927'de İstanbul'un Kadıköy ilçesine bağlı Göztepe'de dünyaya geldi. İzmir Karşıyaka Lisesi'nde öğrenim gördüğü sırada, 1946 yılında Türk Ceza Yasası'nın 142. maddesine istinaden komünizm propagandası yaptığı gerekçesiyle 4,5 ay süreyle tutuklandı ve bu nedenle okuldan atıldı. Bir süre İzmir Belediyesi'nde daktilograf olarak çalıştıktan sonra askerlik dönüşü İstanbul'a taşındı. 1953'te Ziraat Bankası Bahçekapı şubesinde banka memurluğu yaparken bir kez daha komünizm propagandası (1951 Tevkifatı) gerekçesiyle tutuklandı; 1955 yılında beraat etti.
Beraatının ardından bir süre Tan Gazetesi, Yeni Gazete, Politika ve Varlık Yayınevi'nde düzeltmenlik yaptı. 1958-1962 yılları arasında Rüknettin Resuloğlu'nun sahibi olduğu ve 1957'de yayım hayatına başlayan Yelken dergisini yönetti. 15 Mayıs 1962 - 1 Mart 1964 tarihleri arasında yayımlanan Ataç (30 sayı) ve 1 Mart 1964 - 15 Mayıs 1966 tarihlerinde varlığını sürdüren Eylem (34 sayı) dergilerini çıkardı. 1958 yılında Ataç Yayınevi'ni kurdu ve yönetti. Ayrıca Türkiye Yazarlar Sendikası yönetim kurulu üyeliği, Türkiye İşçi Partisi'nde Balıkesir İl Başkanlığı ve Türkiye P.E.N. Yazarlar Derneği Başkanlığı görevlerinde bulundu. Yaşamı boyunca birçok dergi ve gazetede yazıları yayımlandı, Cumhuriyet Gazetesi'nde köşe yazıları yazdı.
Şiirde ilk denemelerini 1943'te yayımlanan Tomurcuk ve 1944'te yayımlanan Zevklerin ve Hülyaların Şiirleri adlı kitaplarda topladı. 1943-1953 yılları arasında çeşitli dergilerde yayımlanan şiirlerinden sonra toplumcu-devrimci sanata yöneldi. Şiirleri eleştirmenler tarafından genellikle "duyarlı ve söyleyiş ustalığını belli eden, kitleler önünde yüksek sesle okunmaya elverişli toplumcu gerçekçi şiirler" olarak tanımlandı. Kurdakul, toplumcu şiirlerinin yanı sıra öykü, inceleme ve araştırmalarıyla da tanındı.
Şiir kitapları arasında Giderayak (1956), Nice Kaygılardan Sonra (1963), İzmir'in İçinde Amerikan Neferi (1965), Halk Orduları (1969), Acılar Dönemi (1977), Bir Yürekten Bir Yaşamdan (1982), Ökselerin Yöresinde (1984), Ölümsüzlerle (1985) ve İhtiyar Yüzyıla (1997) yer alır. Öykü kitapları Tanığın Biri (1970), Beyaz Yakalılar (1972), Kurtuluştan Sonra (1973) ve Onların Çocukları (1975) olup; Kurtuluştan Sonra, Türk Kurtuluş Savaşı'nın hemen sonrasından 1950'lerin ortasına kadar olan dönemi anlatır. Zindandaki Şair (1991) adlı bir oyunu da bulunmaktadır. İnceleme-araştırma eserleri arasında Sosyalist Açıdan Türk-İş Yargılanıyor (1966), Şairler ve Yazarlar Sözlüğü (1971), Çağdaş Türk Edebiyatı Meşrutiyet Dönemi (1976), Namık Kemal (1977), Çağdaş Türk Edebiyatı Cumhuriyet Dönemi (1987) ve Şairce Düşünmek (1990) sayılabilir.
1982 Nevzat Üstün Şiir Ödülü'nü Bir Yürekten Bir Yaşamdan ile kazandı. 2000 yılında Tüyap 19. Kitap Fuarı Onur Yazarı seçildi. Uzun süredir kanser tedavisi gören Kurdakul, 15 Aralık 2004 tarihinde Kızıltoprak'taki evinde 77 yaşında hayatını kaybetti. Cenazesi 16 Aralık günü Zühtüpaşa Camii'nde kılınan öğle namazının ardından Sahrayıcedid Mezarlığı'na defnedildi.
Öne Çıkan Şiirleri
İnsan en çok, anlatamadığı yerde derinleşir.