“İtalyan asıllı Fransız şair, yazar ve sanat eleştirmeni Guillaume Apollinaire, 20. yüzyılın başında Paris'te avangard sanat ve edebiyat çevrelerinin merkezinde yer aldı. Kübizm, sürrealizm ve sembolizmden beslenen şiir anlayışıyla modern Fransız şiirinin öncülerinden biri oldu. 1913'te yayımladığı Alcools adlı şiir seçkisi, geçmiş on beş yılın ürünlerini bir araya getirerek edebiyat tarihine geçti. Tiresias'ın Memeleri oyununda kullandığı 'sürrealist dram' ifadesi, sürrealizm akımına adını verdi.”
Guillaume Apollinaire Kimdir?
Şiirleri, edebî duruşu, fikirleri ve hayatından kesitler
Guillaume Apollinaire, 26 Ağustos 1880'de Roma'da, Wilhelm Albert Włodzimierz Apolinary Kostrowicki adıyla dünyaya geldi. Polonyalı bir anne ile İtalyan bir babanın oğluydu; anne tarafından büyükbabası, Kırım Savaşı'nda öldürülen Rus İmparatorluk Ordusunda bir generaldi. Fransızca öğrenimini Monako'daki Collège Saint-Charles'da gördü ve eğitimine Cannes ile Nice'teki çeşitli okullarda devam etti. 1902'de Paris'e yerleşerek edebiyat ve resim çevrelerinde görünmeye başladı.
1903'te Le Festin d'Esope adlı dergiyi kurdu. Paris'te Pablo Picasso, André Derain, Ossip Zadkine, Marcel Duchamp, Marc Chagall, Faik Bey, Erik Satie, Aleksandra Ekster, Juan Gris ve Marie Laurencin gibi sanatçılarla tanıştı. Bir süre Rheinland-Pfalz'de öğretmenlik yaptı; bu yıllarda şiirleri Fransız modern şiirleri arasında yer aldı. Anarşizme ilgi duymaya başladı ve Dreyfus davasıyla yakından ilgilenerek duruşmalara katıldı.
1911'de Pablo Picasso ve Georges Braque ile birlikte Kübist Oda 41'in düzenlenmesine yardım etti ve resim eleştirmenliğine ağırlık verdi. İlerleyen yıllarda kübizmi şiire uyguladı; kübizme duyduğu ilgiyle birlikte sürrealizmi benimsedi, Amedeo Modigliani ile mektuplaştı ve sembolizme de ilgi duydu. Arthur Rimbaud'nun eserlerini okudu. Tiresias'ın Memeleri adlı oyununu tanımlamak için kullandığı 'sürrealist dram' ifadesi, sürrealizm akımının ismine esin kaynağı oldu; eser 1947'de Francis Poulenc tarafından operaya uyarlandı. Birinci Dünya Savaşı öncesinin en önemli kübist sergisi olan 1912 Salon de la Section d'Or'un açılış konuşmasını yaptı; sergi Albert Gleizes, Francis Picabia, Gertrude Stein ve Fernand Léger gibi sanatçılardan tam not aldı.
İlk inceleme yazılarını ve şiirlerini çeşitli ressamların gravürleriyle birlikte yayımladı. 1913'te geçmiş on beş yılın şiir seçkisi olan Alcools'u yayımladı. Ardından kübist ressamların resimlerini analiz ettiği Kübist Ressamlar adlı eseriyle kübizmden ayrılıp, kuramlarını ve öncülüğünü kendisinin yaptığı Orphizmi benimsedi; bu kuramda Robert Delaunay ve Frantisek Kupka'nın eserlerine atıflarda bulundu. 1911'de Mona Lisa tablosunu çaldığı şüphesiyle bir hafta gözaltında tutuldu, suçsuz olduğu anlaşılınca serbest bırakıldı.
Apollinaire, I. Dünya Savaşı'nda piyade subayı olarak görev aldı. 1916'da şarapnel parçası kafatasına saplanarak ağır yaralandı ve uzun bir tedavi sürecine girdi. Hastanedeki tedavisi sırasında Paris'te İspanyol gribine yakalandı. Vefatından bir ay önce yakın arkadaşı Raymond Duchamp-Villon'un ölüm haberini aldı. 9 Kasım 1918'de Paris'te hayatını kaybetti ve Père Lachaise Mezarlığı'na defnedildi.
Öne Çıkan Şiirleri
İnsan bazen bir dizede kendine rastlar.