“Şiirlerinde 'Ahmet Necdet' adını kullanan Sözer, coğrafya profesörü kimliğiyle de tanınan bir şairdi. Edebiyat dünyasına 1977'de yayımlanan ilk kitabı Uzuneşek ile adım attı. Gün Yüzleri ile Türk Dil Kurumu, Aşk Ey ile Yunus Nadi şiir ödüllerini kazandı. Haiku Kuşu gibi eserlerinde doğa ve insan temalarını işleyen özgün bir şiir dili geliştirdi.”
Ahmet Necdet Sözer Kimdir?
Şiirleri, edebî duruşu, fikirleri ve hayatından kesitler
Ahmet Necdet Sözer, 1 Mart 1933'te İnegöl'ün Cuma Mahallesi'nde doğdu. Babası Özel İdare Memuru Abdürrahman Sözer, annesi Remziye Sözer'di. İlköğrenimine İshakpaşa İlkokulu'nda başladı ve Merkez İlkokulu'nda 1944'te tamamladı; bu yıllarda annesini kaybetti. Ortaokulu İnegöl'de okuduktan sonra Bursa Lisesi'ne kaydoldu, ardından İstanbul Kabataş Lisesi'ne ve son olarak Çapa Erkek Lisesi'ne geçiş yaparak buradan mezun oldu.
1950'de İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü'ne kaydolan Sözer, İstanbul Yüksek Öğretmen Okulu öğrencisi olarak 1954'te 'İznik Gölü'nün Monografik Etüdü' başlıklı lisans bitirme tezini tamamlayıp mezun oldu. Tezinin özeti 1962'de Review of the Geographical Institute of the University of Istanbul'un 8. sayısında 'Notice sur la profondeur du lac d'İznik' başlığıyla yayımlandı. 1 Aralık 1954'te Van Lisesi'nde coğrafya öğretmeni olarak göreve başladı; 1955'te askerlik görevini yedek subay olarak yaptı. Askerlik dönüşü Konya İvriz İlköğretmen Okulu'nda öğretmenlik yaptı.
1960'ta Atatürk Üniversitesi İşletme Fakültesi'ne asistan olarak atanarak akademik kariyerine başladı. Ordinaryus Profesör Doktor Besim Darkot danışmanlığında 'Erzurum Ovası'nın Beşeri ve İktisadi Coğrafyası' konulu doktora tezini 1963'te tamamladı. 1963-1965 arasında Almanya'da araştırmalar yaptı. 'Diyarbakır Havzası' teziyle 1968'de doçent, 'Kuzeydoğu Anadolu'da Yaylacılık' teziyle 25 Mart 1974'te profesör unvanını aldı. 1978'de Atatürk Üniversitesi'nden ayrılarak Muğla İşletmecilik Yüksek Okulu'na geçti; kısa süre sonra Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Fakültesi'ne katıldı. Sonradan Edebiyat Fakültesi adını alan bu fakültede 340 gün dekanlık yaptı, Coğrafya Bölümü'nü kurdu ve ilk bölüm başkanı oldu. 1982'de Ege Coğrafya Dergisi'ni kurarak yazı kurulu başkanlığını üstlendi. 1994'te Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi'ne geçti ve 15 Ocak 1998'de emekli oldu.
Şiirlerinde 'Ahmet Necdet' mahlasını kullanan Sözer'in ilk şiir kitabı Uzuneşek 1977'de yayımlandı. Bunu Ne Çok Enkaz (1988), Sana Bunca Yangından (1991), İnegöl Hey İnegöl (1992), Gün Yüzleri (1992), Kün (1994), Ay Kasidesi (1995), Zümrüt Longa (1998), Aşk Ey (2001) ve Haiku Kuşu (2004) izledi. Gün Yüzleri ile 1994 Türk Dil Kurumu Şiir Ödülü'nü, Aşk Ey ile 2002 Yunus Nadi Şiir Ödülü'nü kazandı. Kanşaubiy Miziev ile birlikte Puşkin'den çevirdiği Yevgeniy Onegin adlı şiir-roman, Dünya-Kitap dergisi tarafından 2003'ün 'En İyi Çeviri Kitabı' ödülüne layık görüldü. Türk Coğrafya Kurumu, Türkiye Yazarlar Sendikası ve PEN Yazarlar Derneği üyesi olan Sözer, Fransızca, Almanca ve Arapça biliyordu. 4 Mayıs 2010'da geçirdiği beyin kanaması sonrası İstanbul'da hayatını kaybetti ve Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.
Öne Çıkan Şiirleri
Zekâyet Hanım’a Gazel
Seni Sevmek
Biz ki Gülüyüz Hiç'in
Somay Onurkan'a Gazel
Metin Altıok İçin
Yokluğunla Çoğalarak
Şiir, yalnızlığın kendine bulduğu en güzel dildir.