Bazı kelimeler bir yere değil, bir zamana götürür.

ŞAİRİN DEFTERİ / TAM METİN

Nuh'a Gemi Resimleri 6

Nuh'a Gemi Resimleri 6 Şiiri - Cahit Koytak

Düşünceyi kaptan köşküne koyuyorum
Hayâlgücünü güverteye
Uykuyu yelkenlere
Ve ölümü dümene

Sonra inip gemiye kıyıdan bakıyorum
Ve bu fazlasıyla insanbiçimli
İnkâr yüklü gemiyi
Gaz döküp yakıyorum

Şüphe'yi abesle azdırılmış zekâyı
O cam gözlü geometriyi
Bin başlı levyetanı
Kabaran sulara salıyorum
- Biraz hafiflesin diye gemi -
Sonra kırk yıl peşinde dolaşıyorum onun

Ve inançla zıpkınlaya zıpkınlaya
Sonunda, 'iyi huylu' bir merak
Türetiyorum ondan
İlham'la yürüyen bir dağ,
Yaklaştıkça gizemlenen ada:
Yollarda bulunan
Ve yollarda yitirilen İthaka

Uykuyu çocuklara ayırıyorum
Gençliği annelere babalara
Umudu gemiden bakanlara bırakıyorum
Korkuyu kıyıdan bakanlara
Tufanı kendime ve biletsiz yolculara

Cahit Koytak

ŞİİRİN HARİTASI

Bu şiirin içinde ne var?

Metnin anlam, duygu, tema ve biçim katmanlarına kısa bir bakış.

Kelimeler bazen gitmeyenlerin yerine kalır.

Şiir, düşünce ve hayal gücünü bir gemiye yükleyip onu kıyıdan seyreden, sonra da yakarak yola çıkan bir anlatıyı sunar. Anlatıcı, şüphe ve zekâyı simgeleyen unsurları denize salar, yıllarca peşinden gider ve sonunda İthaka imgesiyle arayışın kendisine ulaşır. Son bölümde uyku, gençlik, umut, korku ve tufan farklı kişilere dağıtılarak insanlık hâlleri paylaştırılır.

Ana duyguumut

Ana temakendini arayış

Duygusal yönkarma

Yoğunluk60/100

ANLAM

Ana düşünce

İnsan, zihnini ve korkularını geride bırakıp bir arayış yolculuğuna çıkar; bu yolculukta asıl bulunan şey varış noktası değil, arayışın kendisidir.

Temel çatışma

akıl ile inanç, kıyıda kalmak ile yola çıkmak arasındaki gerilim

Duygusal akış

Gemiyi yakma ve denize salma eylemiyle başlayan gerginlik, İthaka imgesiyle umuda ve kabullenişe dönüşür.

ATMOSFER

Kıyıdan bakılan, yakılan ve peşinden gidilen bir gemi etrafında şekillenen; gerginlikten arınma ve arayışa açılan bir atmosfer.

gergindüşselumutluyalnız

DUYGULAR

Şiirin duygusal ağırlığı

umut65

heyecan55

kaygı40

yalnızlık35

hüzün30

KEŞİF PUANLARI

Duygu pusulası

Şiirin farklı duygusal eksenlerdeki yoğunluğu.

Umut65

Heyecan55

Kaygı40

Yalnızlık35

Hüzün30

Manevî duygu30

Özlem25

Başkaldırı25

Korku20

Huzur20

Karanlık20

Çaresizlik15

Sevgi15

Umutsuzluk10

Kırgınlık10

Öfke10

Neşe10

Pişmanlık5

Romantizm5

Minnet5

TEMALAR

kendini arayış varoluş umut inanç zaman

TON

düşüncelisorgulayıcıumutlu

ŞIIR TÜRÜ

lirik

DIL ÖZELLIKLERI

sadesoyut anlatımyoğun mecazdoğrudan anlatım

ANLATIM BIÇIMLERI

liriksembolikiç konuşma

SÖZ SANATLARI

metaforkişileştirmebenzetmekarşıtlık

Nazım birimidize

Ölçüserbest

Şiir serbest ölçüyle yazılmıştır; düzenli hece veya aruz yapısı görülmez.

KafiyedüzensizDize sonlarında ses tekrarı ve redifler bulunmakla birlikte düzenli bir uyak şeması yoktur.

Ahenk

Serbest ölçü içinde tekrarlanan 'gemi', 'kıyı', 'İthaka' gibi sözcükler ve ses akışıyla sağlanan bir ritim vardır.

ANLATICI

birinci tekil kişi

Hitap: belirsiz

Anlatıcı, kendi düşünce ve duygularıyla hesaplaşır; gemiyi ve yolcuları simgesel olarak paylaştırır.

DİLİN YOĞUNLUĞU

Anlam kapalılığı70/100

İmge yoğunluğu80/100

Şiir, Homeros'un Odysseia destanındaki İthaka yolculuğuna ve mitolojik bir deniz canavarı olan Levyatan'a gönderme yapar.

ÖNE ÇIKAN İMGELER

gemi
kaptan köşkü
dümen
İthaka
levyatan

KÜLTÜREL GÖNDERMELER

İthaka
levyatan

BU ŞİİRİ ARARKEN

düşünceyi gemiye yükleyip yola çıkmak İthaka arayışı ve içsel yolculuk umut korku ve tufanın paylaştırılması