İnsan bazen bir şiirde çocukluğunu bulur.

ŞAİRİN DEFTERİ   /   TAM METİN

Münzevinin Aynaları

Münzevinin Aynaları Şiiri - Cahit Koytak

Ya olmasaydın, Tanrım,
Ya olmasaydın!
İnsanların en hakiri olduğumu düşünüp de
Ruhumu oruçlarla, erdemlerle
Kırbaçladığımda
Bakışlarımdaki kibri aynada
Yakaladığım zaman
Utançtan yüzümü avuçlarımla
Kime kapardım, Tanrım?

Ya olmasaydın!
İnsanların en kibirlisi olduğumu düşünüp de
Onurları kırılmışların önünde
Yere kapandığımda
Varlığım bu küçümen tanrıların ayaklarıyla
Bir kenara itildiği zaman
Yakınmalarımı, sitemlerimi
Kime yapardım, Tanrım?

Ya olmasaydın!
Harami ininde mürüvvet,
Köle pazarında paye dağıtılırken
''Bir kenarda kalma'yı marifet,
Ve unutulmayı marifet bilerek
Beyliği sultanların katında
Aramaya çıkıpta sonra
Yarı yoldan dönmeyi başardığım zaman
Sürurumu kime gösterip, kime
Kurum satardım, Tanrım?

Ya olmasaydın!
Sürurla dolup taştığım anlar
Dağları, sır yüklü develer gibi,
Yerinden oynatabileceğimi,
Yürütebileceğimi
Düşünüp coştuğum ve naralarımla
Yalnızca fareleri ürkütüp,
Vaşakları, dağ keçilerini...
Sonunda uyuyan aslanı
Uyandırdığım zaman
Hercai gönlümü can tasasıyla
Kimin yılkısına
Katardım, Tanrım?

Ya olmasaydın, Tanrım,
Ya olmasaydın!
Yürüdüğüm yollar tükendiğinde
Dostlar yabancıya,
Sıla gurbete benzediğinde...
Kırbamda su, heybemde azık
Ve türkülerimde...
Türkülerimde söz bittiğinde;

İnsanın kıt
Gecenin yıldızsız
İfritlerinse, daim peşimde
(Hem uyanıkken hem de düşümde)
Olduğu zaman,
Kimin kapısını omuzlayarak
Hoyratça açar da, kimin
Aynalarını parçalayarak
Canımı içeri atardım, Tanrım,
Sen olmasaydın?

Cahit Koytak

ŞİİRİN HARİTASI

Bu şiirin içinde ne var?

Metnin anlam, duygu, tema ve biçim katmanlarına kısa bir bakış.

İyi bir şiir, bittiği yerde başlamaya devam eder.

Şiir, Tanrı'ya seslenen bir anlatıcının, O olmasaydı içsel çıkmazlarını, utançlarını, kibir ve hiçlik duygularını kime yöneltebileceğini sorgulamasını anlatır. Anlatıcı, insanın zayıflıkları, toplumsal yozlaşma ve yalnızlık karşısında sığınacak bir makam arar. Şiir, inanç ve teslimiyet arayışı içinde insanın kendi varlığını anlamlandırma çabasına bağlanır.

Ana duyguyalnızlık
Ana temainanç
Duygusal yönolumsuz
Yoğunluk80/100

ANLAM

Ana düşünce

Tanrı olmasaydı, insanın içsel hesaplaşmaları, utançları ve çaresizlikleri karşısında sığınacak bir merci bulunamazdı.

Temel çatışma

İnsanın kibrine karşı utanç ve hiçlik duygusu; dünyevi yozlaşmaya karşı ilahi sığınak arayışı.

Duygusal akış

Şiir boyunca Tanrı'ya yönelen sorgulama, çaresizlikten minnete doğru hafif bir ton değişimi gösterir.

ATMOSFER

Tanrı'ya seslenen bir iç hesaplaşma ve sığınma arayışının hâkim olduğu, ağır ve sorgulayıcı bir atmosfer.
gerginyalnızkutsal
“Şiir, insanın kendine söylediği
en dürüst sözdür.”
Şiirhane · Sözün evi.

Şiirhaneden Mektup

Yeni şiirler, yeni keşif yolları ve iyi sözler için.

Sadece anlamlı şeyler, söz veriyoruz.