Şiir, unutmak istemediğimiz şeylerin evidir.

ŞAİRİN DEFTERİ   /   TAM METİN

Sabâ Peyki İlet Benden Selâmı

Sabâ Peyki İlet Benden Selâmı Şiiri - Ahmedi

1
Sabâ peyki ilet benden selâmı
Aña ki_oldur meliklerüñ imânı
Selâm-ı pâk kim müşgîn-hevâsı
Muattar ide gül bigi meşâmı
Selâm-ı cân-fizâ k’enfâsı anuñ
İde zinde yir altında izâmı
Selâm-ı hoş-hevâ kim şemmesi anuñ
İrüre yârdan yâra peyâmı
Selâmı kim ola müşg aña bende
Selâmı kim ola anber gulâmı
İlet şâm u sabâh ol hazrete kim
Anuñ adı bezedi Rûm ü Şâmı
Cemi-i halka oldı âm cûdı
Bezekdür devlet ü tahta vücûdı

2
Pes eyle iy sabâ şavkunı takrîr
Ki budur âşık-ı müştâka tedbîr
Hezârân dil-ile bir şemme şavkun
Olamaya hezârân yılda takrîr
Gerek deryâ midâd eşcâr aklâm
Benüm şavkumı itmeklige tahrîr
Gice düşde görürsem ay u güni
İderem yüzüni görmege tabîr
Ne cânda sabr var ne tende ârâm
Ki kıldı şavk-ı cism ü câna te’sîr
Cüdâ olam dimezdün bir dem andan
Velî takdîre yokdur hîç tedbîr
Selâm u şavkı şöyle kim işitdüñ
Degür ol hazrete eyleme taksîr
Edeble vargıl ol der-gâha li’llah
Ki_edeb yiri-durur ol yüce der-gâh

3
İmâret zî yaraşur şeh Gıyâse
Ki mülküñ mâlikidür bi’l-virâse
Bulur anuñ atâsı şeyh ü şâbı
İder hayrı zükûr-ıla inâse
Gelür her düşmişe andan iâne
İrer her kalmışa andan igâse
Sadîkı kâ’ili Allâhü Vâhid
Adûsı kâ’il-i sâlis selâse
Gıyâs-ı halkdur maksûda irer
Kim ider-ise andan istigâse
Anı diyenlerüñ rengi tarâvet
Anı sevmeyenüñ rengi resâse
Dün ü gün el-gıyâs itdüm duâyı
İrem bir dahı diyü Şeh Gıyâse
Anâ lâyık k’ola milküñ emîri
Kim ol-durur halâyık desti-gîri

4
Cihan ten-durur ol cândur cihâne
Anuñla muntazam-durur zemâne
Kamusı şehlerüñ hem-tâsı vardur
Hemîn budur ara yirde yig-âne
Sehâvetde şecâatda katında
Hadîs ü Hâtem ü Rüstem-fisâne
Aña düşmen olan bî-dînüñ işi
Hemîn bu kim virür sûdı ziyâne
Ayagı tozınun bir zerresini
Alan biñ câna alur râyigâne
Anuñ ohına ki_oldur mâr-ı bâ-zehr
Olur düşmelerüñ cânı nişâne
Aña hem-tâ gözügüde olur bes
Yakîn bil bu sözi düşme gümâne
Eger sûretde_eger sîretde mahbûb
Eger zâhir eger bâtında mergûb

5
Şehâ serverlerüñ sen serverisin
Hak emri-y-le cihânuñ dâverisin
Eyü evsâf-ıla sen muttasıfsın
Ser-â-ser ayblardan sen berîsin
Kavînüñ kuvveti vü nusretisin
Zaîfüñ desti-gîr ü yâverisin
Tarîkat yolınuñ sen reh-berisin
Şerîat ehlinüñ ser-leşkerisin
Mekârim kânınuñ yâkût u lali
Fezâyil bahrınuñ sen gevherisin
Kamu âlûœe-dâmendür velî sen
Güneş bigi küdûretden berîsin
Riyâset tahtınûn sen tâc-dârı
Memâlik mülkinüñ İskenderisin
Saña virdi ululıgı Hüœâvend
Ki saña yoh-durur âlemde mânend

6
Şehâ işideli ki_ol nev-cüvânı
Düşürdi çarh ol nev-pehlevânı
Yüzümi zaferânî düzedüben
Yaşumı eylemişem ergavânî
Dirîg ol kerr ü ol ferr-i şeh-âne
Dirîg ol bâzu vü zûr ü keyânî
Dirîg ol hüsn-i hulk u halk u sûret
Ki hâk itdi sipihr-i kej-revânı
Dirîgâ ki_ol cemâl u ol kemâli
Ecel topraga saldı nâ-gehânî
Dirîgâ kim kazâ yili kopardı
Yirinden nâ-geh ol serv-i revânı
Dil ü cân nice râhat bula ansuz
Ki ol-ıdı dil ü cânuñ revânı
Bunı çün böyle yazmış-ıdı takdîr
Be-cüz sabr aña ne çâre ne tedbîr

7
Giden gitdi melik pây-ende olsun
Çırâgı ömrinüñ tâb-ende olsun
Sehâb agladugınca gohca lerzân
Şehüñ gül yañagı pür hande olsun
Murâdınca medâr-ı çarh dönüp
N’irede ol dilerse anda olsun
Hemişe râyeti vü leşkerinüñ
Zaferle her yaña tâz-ende olsun
Sipihr ü mihr ü mah encümle unsûr
Murâdına anuñ sâz-ende olsun
Kevâkib üstine sultân-ı encüm
Yüzinüñ nûrı-la nâz-ende olsun
Hezârân Ahmedî gibi sehün-ver
Duâ vü medhine_anuñ bende olsun

Ahmedi

ŞİİRİN HARİTASI

Bu şiirin içinde ne var?

Metnin anlam, duygu, tema ve biçim katmanlarına kısa bir bakış.

Şiir, unutulan şeylerin usulca geri dönüşüdür.

Şiir, bir sabah rüzgârına (sabâ) seslenerek uzaklardaki bir sevgiliye veya yüce bir makama selam ve özlem iletmesini ister. Anlatıcı, sevgilinin yokluğunda çektiği hasreti, geceleri rüyada görüp yüzünü görmek istediğini dile getirir. Ardından bu yüce kişinin (Şeh Gıyâs) cömertliği, adaleti ve yiğitliği övülür; onun ölümü üzerine duyulan derin üzüntü ve kaderin kaçınılmazlığı işlenir. Son bölümde ise ölen şehzade için dua ve iyi dileklerle şiir sona erer.

Ana duyguözlem
Ana temaayrılık
Duygusal yönkarma
Yoğunluk75/100

ANLAM

Ana düşünce

Sevgiliye duyulan özlem, sabah rüzgârı aracılığıyla iletilen selamlarla ifade edilir; ayrılık ve ölüm karşısında duyulan çaresizlik, kadere teslimiyetle birleşir.

Temel çatışma

özlem ile ayrılık, yaşam ile ölüm, insan iradesi ile kader

Duygusal akış

Özlemle başlayıp övgüye, ardından ölüm acısına ve kabullenişe doğru ilerler.

ATMOSFER

Hüzünlü ve özlem dolu bir bekleyiş ile ölümün kaçınılmazlığının kabullenildiği ağırbaşlı bir ortam.
hüzünlünostaljikdinginkutsal
“Şiir, insanın kendine söylediği
en dürüst sözdür.”
Şiirhane · Sözün evi.

Şiirhaneden Mektup

Yeni şiirler, yeni keşif yolları ve iyi sözler için.

Sadece anlamlı şeyler, söz veriyoruz.