Şiir, kalabalığın içinde duyulan kişisel bir sestir.

ŞAİRİN DEFTERİ / TAM METİN

Âgâz-ı Gazeliyyât 193

Âgâz-ı Gazeliyyât 193 Şiiri - Agah

Gâretger-i dil sen gibi cânâna mı kalmış
Çeşm-i siyehün yakmadugı hâne mi kalmış
Âzâdelerüz zahmet-i sayyâd u kafesden
Murg-ı dili dâme düşürür dâne mi kalmış
Mecma‘larımuz öyle hıyânetkededür kim
Mahrem diyecek şem‘ mi pervâne mi kalmış
Sâgırlıga ur sûreti çün sûret-i dîvâr
Ragbetle semâ‘ idecek efsâne mi kalmış
Yok perverişi kulzüm-i endîşeleründe
Tahsîne sezâ gevher-i yekdâne mi kalmış
Az derd-i serîn çekmemişüz bâdenün Âgâh
Dilde heves-i gûşe-i meyhâne mi kalmış

Agah

ŞİİRİN HARİTASI

Bu şiirin içinde ne var?

Metnin anlam, duygu, tema ve biçim katmanlarına kısa bir bakış.

İnsan bazen kendini yalnızca bir şiire anlatabilir.

Şiir, sevgilinin güzelliği ve aşkın ıstırabı etrafında dönen bir gazeldir. Anlatıcı, sevgilinin bakışının evleri yakması, gönül kuşunun tuzağa düşmesi gibi imgelerle aşkın yakıcılığını ve çaresizliğini dile getirir. Dünyanın vefasızlığından, meclislerdeki ihanetten ve içki meclislerine duyulan özlemden söz eder. Sonunda dert çekmenin ve gönülde kalan arzuların altını çizer.

Ana duyguaşk

Ana temaaşk

Duygusal yönkarma

Yoğunluk80/100

ANLAM

Ana düşünce

Aşk, hem yakıcı bir ıstırap hem de kaçınılmaz bir kaderdir; dünya ve insanlar vefasız olsa da gönül bu ateşten vazgeçmez.

Temel çatışma

Aşkın verdiği acı ile bu acıdan vazgeçememe arasındaki gerilim; ayrıca dünyevi meclislerin ihaneti ile gönlün saf arzuları arasındaki karşıtlık.

Duygusal akış

Aşkın yakıcılığından dünyevi ihanete ve oradan da içki meclisi özlemine doğru bir duygusal geçiş var.

ATMOSFER

Hüzünlü ve melankolik bir aşk ıstırabı; ihanet ve yalnızlık duygusuyla örülü.

hüzünlünostaljikyalnızgergin

DUYGULAR

Şiirin duygusal ağırlığı

aşk90

hüzün70

özlem60

kırgınlık50

çaresizlik40

KEŞİF PUANLARI

Duygu pusulası

Şiirin farklı duygusal eksenlerdeki yoğunluğu.

Romantizm90

Hüzün70

Özlem60

Sevgi60

Yalnızlık50

Kırgınlık50

Çaresizlik40

Umutsuzluk30

Heyecan30

Karanlık30

Öfke20

Kaygı20

Manevî duygu20

Pişmanlık10

Korku10

Umut10

Huzur10

Başkaldırı10

Neşe5

Minnet5

TEMALAR

aşk ayrılık özlem yalnızlık inanç zaman

TON

melankoliksitemkârdüşünceli

ŞIIR TÜRÜ

lirik

DIL ÖZELLIKLERI

eski sözcükleryoğun mecazsoyut anlatımyüksek söyleyiş

ANLATIM BIÇIMLERI

liriksembolikiç konuşma

SÖZ SANATLARI

metaforkişileştirmebenzetmekarşıtlıkistiare

Nazım birimibeyitgazel

Ölçüaruz

Aruz ölçüsüyle yazılmış klasik bir gazel.

Kafiyeaa ba ca da ea faGazel kafiye düzeni; ilk beyitte matla, sonraki beyitlerde çapraz uyak.

Ahenk

Aruz ölçüsü, zengin kafiye ve rediflerle sağlanan müzikal bir ahenk.

ANLATICI

birinci tekil kişi

Hitap: sevgili

Anlatıcı, sevgiliye duyduğu aşkın acısını ve dünyanın vefasızlığını dile getiriyor.

DİLİN YOĞUNLUĞU

Anlam kapalılığı75/100

İmge yoğunluğu85/100

Klasik Osmanlı şiiri geleneği içinde yazılmış bir gazel; dönemin edebî ve kültürel atmosferini yansıtır.

ÖNE ÇIKAN İMGELER

gâretger-i dil (gönül yağmacısı)
çeşm-i siyeh (kara göz)
murg-ı dil (gönül kuşu)
dâm (tuzak)
şem' ve pervâne (mum ve pervane)

KÜLTÜREL GÖNDERMELER

şem' ve pervâne (mum ve pervane)
meyhâne (içki meclisi)
dîvâr (duvar)

BU ŞİİRİ ARARKEN

aşkın yakıcılığını anlatan gazel sevgiliden ayrılık ve gönül ıstırabı dünyanın vefasızlığına sitem